- Уставаймо, хлопцы, бо дастанецца нам ад пані, – кажа адзін касец.
- Ляжыце, хлопцы, скубіце траву, а я ўжо знайду, што сказаць, – адказвае іншы.

Вось пад’ехала пані і пытае сярдзіта:
- Чаго вылежваецеся, гультаі?

А касец ёй:

- Вось, пані, касілі-касілі, ды й дайшлі да такой травы, што каса не бярэ, то мы яе, праклятую, рукамі ірвем.

- А, ну то гэта іншая справа! – прамармытала пані. – То так і далей рабіце…

Зайцы таксама косяць...

Прыказкі пра гультаёў

1. Гультай за работу, а мазоль за руку.
Калі гультай наракае на цяжкую работу, якая быццам яго ў калецтва ўганяе.

2. Гультай сем рэчаў разгадае.
Калі гультая клічуць на работу, дык ён шмат прычынаў знойдзе на тое, каб не працаваць.

3. Ад работы і коні дохнуць.
Гэтак прыказвае гультай, калі яго прымушаюць да работы.

4. Баба з калёс, калёсам лягчэй.
Прыказваюць, калі бескарысны чалавек адмаўляецца ад кампаніі, ці гультай адмаўляецца ад службы.

5. Работа ня воўк, у лес не ўцячэ.
Прыказвае гультай, што выкручваецца ад работы.

6. У пастушкі няма служкі.
Калі нейкі гультай вымагае, каб яму прыслугоўвалі.

7. Улетку, улетку зраблю сабе клетку! – кажа сабака.
Калі нейкі гультай валацуга стане хваліцца, як ён некалі пабагацее.

Прыказкі – з выдання “Прыказкі Лагойшчыны”Яшчэ па тэме:

• Упартая жонка
• Хітрая ліса
• Страчанае слова
• Лісіца і дрозд
• Беларускія народныя казкі, ч.1 – Казкі пра жывёл (mp3)

У маі звычайна распускаецца зеляніна. Пра яе і нагадвае другая назва месяца — травень. Гэтае найменне захавалася не толькі ў старажытных пісьмовых крыніцах, але і ў вуснай народнай творчасці, і таму зараз прынятае у сучаснай беларускай мове, на якой мы з вамі размаўляем, чытаем і пішам.

Цікава, што май нашыя продкі таксама называлі “ярац” – у гонар бажаства ўрадлівасці Ярылы. Але зараз аб гэтым мала хто ведае.

А гэта сам Ярыла - можа, і пра яго мы як-небудзь вам распавядзем;)

А ці ведаеце вы, адкуль узялася назва “май”?
Гэта слова ўзятае з лацінскай мовы. Рымляне прысвяцілі месяц багіні зямлі Маі. Дарэчы, тая ж аснова таксама ў нямецкай і французскай мовах – Mai, англійскай – May, польскай – maj, венгерскай – majus, рускай – май, і інш.

Май – найпрыгажэйшая пара года. Цвітуць бяроза, клён, чаромха, наогул усе дрэвы і кусты. Паплавы і паляны пакрываюцца кветкамі. Прырода напаўняецца спевамі птушак, што паспелі ўжо вярнуцца з выраю. З`яўляецца шмат насякомых, майскія жукі захопліваюць дрэвы.

Беларускія прыказкі пра май

Малюнак В.Пepцoвa

У гэтым месяцы першы раз пасля зімы гоняць скаціну ў поле, таму беларускія сяляне маюць шмат “жыццёва-неабходных” прымавак пра травень, напрыклад: “Май — жывёлу ў поле пхай”. I хоць да лета было рукою падаць, народны разлік папярэджвае: “Май зямлю грэе, а сіверам вее”. Работы з кожным днём прыбывае, але гаспадар не спяшаўся даверыцца такому няпэўнаму яшчэ цяплу: “Май — валам дай, а сам на печ уцякай”. І г.д.

• Май лясы прыбірае — лета ў госці запрашае.
• Травень зялёнай травой славен.
• Май зямлю грэе, а сіверам вее.
• Май – валам дай, а сам на печ ўцякай.
• Май – жывёлу ў поле пхай.
• Майская трава галоднага корміць.
• Май – і пад кустом рай.
• Травень – усяго года рай.
• Травень – салаўінае лета.
• У травень на траве сядзець, траву піць, травой лячыцца (так казалі, бо трава і кветкі ў гэтым месяцы асабліва гаючыя і магутныя, яны здольныя лячыць сваімі сокамі самыя цяжкія хваробы).

Цікава, што ў рымлян у першы дзень траўня быў звычай садзіць дрэва, што называлі “маем”. У беларусаў гэтыя абрады таксама захаваліся да нашых дзён і робяцца на Сёмуху.

Падзякі galinaartemenko за інфармацыю.Яшчэ па тэме:

• Анлайн-размалёўка: Коцік мурчыць, дзяўчынка таньчыць…
• Спасылкі
• Алег Хаменка: Ў жыцці без казкі наогул немагчыма
• Дзед Барадзед – калыханка (два варыянта, mp3+ноты)
• Спі, мая кветачка (калыханка +mp3 +video)